Neem contact met ons op via +31 70 221 2036 of laat je nummer achter en we bellen je terug!
Laat hieronder je bericht achter. We nemen binnen enkele dagen contact met je op! Wil je een reisvoorstel aanvragen? Vul dan het formulier op deze pagina in!
Of je nu droomt van de Mont Blanc, de Kilimanjaro of een expeditie in Nepal, één ding is altijd hetzelfde: je lichaam moet wennen aan hoogte. Doe je dat goed, dan vergroot je je kans op de top en voelt de reis veel relaxter. Doe je het verkeerd, dan kun je ondanks topconditie alsnog ziek worden.
In dit blog leggen we uit wat acclimatiseren is, hoe je hoogteziekte voorkomt, hoe wij dat in onze reizen opnemen en wanneer extra voorbereiding met bijvoorbeeld een hoogtetent zinvol kan zijn.
Boven ongeveer 2.500 meter wordt de lucht dunner. De luchtdruk daalt, waardoor er per ademteug minder zuurstof beschikbaar is. Je lichaam moet zich daarop aanpassen, en dat kost tijd. Als je te snel stijgt, kun je acute hoogteziekte krijgen.
Typische eerste klachten zijn:
In zeldzame gevallen kan hoogteziekte doorschieten naar long- of hersenoedeem. Dat zijn medische noodsituaties die direct afdalen en medische hulp vragen. Daarom is het zo belangrijk om de eerste signalen serieus te nemen en niet door te denderen. Richtlijnen van internationale bergsport- en gezondheidsorganisaties bevestigen dit beeld: langzaam stijgen en tijd nemen is de basis van veilig klimmen op hoogte.
Goed om te onthouden: fit zijn helpt, maar beschermt je niet automatisch. Iemand met superconditie kan net zo goed hoogteziek worden als iemand die minder traint.
Je lichaam heeft een paar slimme trucjes om met de lagere zuurstofdruk om te gaan:
Deze aanpassingen gebeuren niet in één dag. Onderzoek naar hoogteacclimatisatie laat zien dat je lichaam meerdere dagen nodig heeft om zich echt aan een nieuwe hoogte aan te passen.
De kern: acclimatiseren is niets anders dan je lichaam voldoende tijd geven om deze aanpassingen te doen.
In de berggeneeskunde worden steeds dezelfde vuistregels herhaald. Ze zijn simpel, maar effectief.
Slaaphoogte per dag maximaal 300 tot 500 meter omhoog. Voor elke 1.000 meter hoogtewinst: een rust of acclimatisatiedag inbouwen.
Hoofdpijn, misselijkheid, slapeloosheid of extreme vermoeidheid zijn waarschuwingen. Wordt het erger, dan stop je met stijgen en daal je bij twijfel af.
Niet elke reis vraagt dezelfde voorbereiding. Grofweg kun je drie categorieën onderscheiden.
Denk aan toppen als de Gran Paradiso of een eerste vierduizender.
Voorbeelden: Ararat, Kazbek, Mont Blanc: trekkings of alpinereizen met een top rond 5.000 meter.
Voor Kilimanjaro, Mera Peak, Aconcagua en vergelijkbare toppen is acclimatisatie een van de belangrijkste succesfactoren.
Voor de medische kant van hoogte baseren wij ons onder andere op de kennis uit de Nederlandse bergsportgeneeskunde, zoals die door organisaties als Outdoor Medicine wordt verzameld en gedeeld. Deze stichting bestaat uit artsen die gespecialiseerd zijn in expedities, hoogteziekte en bergsport, en werkt onder meer samen met de NKBV voor opleidingen en voorlichting.
Een paar kernpunten uit hun adviezen, in onze woorden:
Outdoor Medicine publiceert daarnaast veel toegankelijke informatie over hoogte en gezondheid. Als je dieper wil duiken in het medische deel van acclimatiseren, is hun website een goed startpunt.
Altitude Dream is specialist in hoogtetenten en thuis acclimatiseren. Met hun systemen kun je in je eigen slaapkamer slapen in omstandigheden die vergelijkbaar zijn met ongeveer 2200 tot 2500 meter hoogte, terwijl je overdag gewoon op zeeniveau traint. Volgens hun Live High, Train Low-aanpak werkt een schema van ongeveer 4 weken, 5 nachten per week en 10 tot 12 uur per dag het meest effectief. Voor bergsporters kan dat een waardevolle extra stap zijn in de voorbereiding op reizen boven de 4500 meter.
AltitudeDream werkt al jaren met (top)sporters en bergbeklimmers en gebruikt dezelfde “Live high, train low” principes als in wetenschappelijke studies. De hoogtegeneratoren zijn instelbaar van zeeniveau tot circa 6400 meter en worden verhuurd inclusief tent, zuurstofmeter en begeleiding op afstand. Voor onze deelnemers betekent dat: een laagdrempelige manier om thuis aan hoogte te wennen, zonder zelf allerlei materialen te hoeven uitzoeken.
Bij alle reizen boven de 2.500 meter is acclimatisatie geen detail, maar onderdeel van het programma. In grote lijnen doen we het zo:
Doordachte route-opbouw
We bouwen de hoogte rustig op. Je slaapt niet ineens duizend meter hoger dan de dag ervoor en we plannen geen topdag direct na aankomst op hoogte.
Ruimte in het programma
Waar mogelijk zit er speling in de planning. Zo kunnen we schuiven bij slecht weer of bij milde hoogteklachten, zonder dat het hele programma omvalt.
Kleine groepen, veel observatie
Gidsen en reisleiders letten continu op tempo, herstel en signalen van hoogteziekte. Als dat nodig is, passen we het plan aan of draaien we een tandje terug.
Heldere informatie vooraf
In de reisbeschrijving zie je per dag de geplande hoogtes en het globale schema. Zo weet je vooraf wat je lichaam ongeveer kan verwachten en kun je je training daarop afstemmen.
Ons doel is niet alleen een geslaagde toppoging, maar vooral dat je je sterk en veilig voelt onderweg. Goede acclimatisatie is daarbij een van de belangrijkste bouwstenen.
Acclimatiseren is geen technisch trucje, maar een vorm van respect tonen aan de bergen en je eigen lichaam. Je geeft jezelf de tijd om te wennen, je luistert naar signalen en je accepteert dat een top alleen verantwoord is als de omstandigheden, de groep en je lijf dat toelaten.
Met een doordachte opbouw, advies uit de bergsportgeneeskunde en partners als Outdoor Medicine en Altitude Dream kun je heel veel doen om hoogteziekte te voorkomen en je kansen op een mooie, veilige bergervaring te vergroten.
Heb je een specifieke reis op het oog en wil je weten hoe het acclimatisatieschema eruitziet, of welke voorbereiding daar bij past? Laat het ons weten, we denken graag met je mee.
Bergen beleef je samen. Deel dit artikel met je klimmaat of wandelvriend!
